‘Over de streep’ is een werkvorm die is overgewaaid uit de Verenigde Staten. Een heftige werkvorm daar waarbij middelbare scholieren tijdens ‘Challenge Day’ een anti-pestprogramma volgden. Intussen is het een veel gebruikte kennismakingswerkvorm. Tijdens deze ‘light-variant’ leren leerlingen elkaar beter kennen. Met de vragen die gesteld worden kan eindeloos gevarieerd worden.
Bij deze oefening is het erg belangrijk goed voor te bereiden. Er zijn vijftig vragen gemaakt die u zou kunnen gebruiken. Vijftig vragen is veel te veel. Een stuk of 15 vragen is voldoende. Wanneer de vragen erg persoonlijk worden kan het ‘zwaar’ worden. De oefening is luchtig te houden door erg afwisselend te zijn in de vraagstellingen, bouw makkelijke vragen in zodat er momenten zijn dat ze even niet hoeven nadenken. Vragen stellen over grappige of ongemakkelijke situaties kunnen ook voor ‘lucht’ zorgen.
Zorg voor vaart in de oefening en laat weinig ruimte voor twijfel. Daardoor is het ook niet zo erg wanneer een leerling per ongeluk aan de verkeerde kant gaat staan. Kort nabespreken na een vraag kan, maar maak het niet te lang.
Doel
- Op een actieve manier letterlijk een kant kiezen
- Elkaar beter/anders leren kennen
- Bespreekbaar maken van thema’s rondom sociale media en uiterlijk
- Verschillen (h)erkennen in elkaars visie
- Accepteren dat anderen anders kunnen denken Bewustwording van de invloed van sociale media
Werkwijze
- Kies van tevoren de vragen waarmee je in deze klas wil werken.
- De lijst met vijftig vragen: KLIK HIER
- Voor deze werkwijze is veel ruimte nodig want hierbij komen leerlingen letterlijk in beweging.
- Bespreek klassikaal informatie over sociale media-gebruik, eventueel met behulp van de PowerPointpresentatie
- Er worden steeds vragen voorgelezen. Groepsleden die het eens zijn met de stelling uit de vraag gaan naar de ene kant van het lokaal, degenen die het er niet eens zijn gaan naar de andere kant. Wijs de richting aan. In het midden gaan staan mag (nog) niet.
- Dan gaan groepsleden proberen met argumenten leerlingen laten wisselen van kant.
- Wanneer iemand een nuance aanbrengt mag iedereen die dit goed vindt een stap naar het midden zetten.
- Hou vaart in het ‘spel’ en zorg ervoor dat iedereen een inbreng heeft.
- Leg uit aan leerlingen dat de keuze voor of tegen een stelling uit de vraag vaak moeilijk kan zijn. Zeg dat het niet erg is om van gedachten te veranderen. Nadenken is in essentie van gedachten veranderen…
TIP:
Soms hebben jongeren de neiging om aan één kant te blijven staan. Laat leerlingen bij de eerste stelling kiezen voor links of rechts gaan staan. Wanneer de volgende stelling aan de beurt is moeten ze niet rechts of links gaan staan maar aan de voor- of achterzijde van de ruimte. Er zijn dan niet twee maar vier kanten waar leerlingen naar toe kunnen lopen. Ervaring leert dat wanneer leerlingen sowieso in beweging moeten komen ze ook eerder geneigd zijn écht te kiezen.
Variatie:
Bekijk het vanuit een ander perspectief
- Werk op dezelfde manier als bij vorige werkwijze, alleen laat je nu leerlingen niet zelf voor of tegen een stelling kiezen maar je verdeelt ze in twee groepen. Een groep is vóór en de andere groep is tegen de stelling.
- Laat leerlingen argumenten bedenken voor een stelling waar ze wellicht helemaal niet achter staan. Zo worden ze bewust van het feit dat je een stelling van twee kanten kunt bekijken.
- Maak de groepen steeds anders van samenstelling en zorg voor inbreng van iedereen.
Bron
Over de streep is een onderdeel van ‘Challenge Day’: een beproefde methode om respect en meeleven tussen de scholieren te stimuleren en vooroordelen tegen te gaan. Het stamt uit het Amerikaanse televisieprogramma ‘If You Really Knew Me‘.
Werkvormen om aan de sociale veiligheid in groepen werken:
Het blijft belangrijk om te investeren in groepsbindende activiteiten: kennismakingsspellen, werkvormen die een positieve sfeer in de groep bestendigen. Een mooie manier daarvoor is werken met ‘complimentenmemory’. De kaarten met positieve eigenschappen en vaardigheden kunnen gekoppeld worden aan de verschillende groepsrollen.
Leerlingen/studenten kunnen dan eerst een aantal kaartjes uit het spel kiezen waarvan ze denken dat het bij hen past en daarna kijken in hoeverre dat strookt met de groepsrol die ze zichzelf hebben toebedeeld. Ook hierover kun je als mentor later in gesprek.
KlassenKlets
Door het hele jaar heen is het van belang om de dynamiek in een groep positief te beïnvloeden. Om de sfeer positief te beïnvloeden, om de onderlinge band te versterken en een gevoel van saamhorigheid te creëren zijn kennismakingsactiviteiten nuttig en nodig. KlassenKlets bestaat uit kaartjes met vragen die je op verschillende manieren in de klas kunt gebruiken. Het is ook in te zetten als een bordspel. Hoe dat werkt en meer info zie:
Werken aan pestpreventie?
Met het stellingen-pakket ‘GroepsGedoe’ leren leerlingen/studenten elkaar beter kennen en leren ze vooral hoe ze zelf invoed kunnen hebben op de dynamiek in de groep.
Sociale veiligheid op school? Volg met je team een workshop
